Wednesday, 24 April 2024

“ความฉลาด” 9 ด้าน ทักษะที่รู้ไว้ มีแต่ได้ประโยชน์

ความฉลาด คือ ความสามารถในการคิด วิเคราะห์ อย่างมีเหตุผลและการมีสติปัญญาที่หลักแหลมในการตัดสินใจหรือแก้ไขปัญหาต่าง ซึ่งนี่เป็นความฉลาดในแบบปกติทั่วไปที่เรานั้นตีความกันเอาเองค่ะ จึงทำให้เกิดการด่าทอว่าคนนั้นโง่คนนี้โง่โดยที่แท้จริงเรานั้นยังไม่รู้เลยว่าความหมายของคำว่า ความฉลาด’ ที่แท้จริงมันคืออะไรกันแน่ ซึ่งเท่อเราได้พูดถึงเรื่องความฉลาดแล้วก็คงจะต้องนึกถึงผู้ที่ริเริ่มเรื่องการแบ่งความฉลาดออกเป็น 8 ด้านกันก่อนเลยนั่นก็คือ ‘Howard Gardner’ ซึ่งเขานั้นเป็นนักจิตวิทยาที่ต้องการรู้เรื่องของความหมายของความฉลาดเช่นเดียวกันกับพวกเราเพราะเขาได้เล็งเห็นว่าแต่ละคนนั้นมีความสามารถที่แตกต่างกันออกไปนั่นเอง

ความฉลาด 9 ด้าน ทักษะที่รู้ไว้ มีแต่ได้ประโยชน์

โดยเขาได้ทำการออกไปสำรวจและสอบถามผู้คนมากมาย ทั้งผู้ที่มีสติสัมปชัญญะหรือผู้ที่มีความบกพร่องทางด้านสมอง เพื่อการต้นหาความจริงเกี่ยวกับนิยามของคำว่าความฉลาดคืออะไร ซึ่งก็ทำให้เขานั้นค้นพบทฤษฎีที่เขาได้คิดค้นขึ้นมาที่มีชื่อว่า ‘Theory of Multiple Intelligences’ ที่จะแบ่งความฉลาดออกเป็น 8 ด้าน ได้แก่

ความฉลาด
The intelligence modalities by Sajaganesandip 
  1. Music Smart ความฉลาดทางด้านดนตรี
  2. Body Smart ความฉลาดในการแก้ปัญหาโดยการใช้ร่างกาย
  3. People Smart ความฉลาดในด้านการเห็นอกเห็นใจผู้อื่น
  4. Word Smart ความฉลาดทางด้านภาษา
  5. Logic Smart ความฉลาดในด้านตรรกะ
  6. Nature Smart ความฉลาดทางด้านความเข้าใจในธรรมชาติ
  7. Self Smart ความฉลาดในด้านการทำความเข้าใจตัวเอง
  8. Picture Smart ความฉลาดด้านมิติสัมพันธ์

ซึ่งหลังจากที่โฮว์วอร์ดได้ทำการสร้างทฤษฎีขึ้นมาก็ต่างมีผู้คนให้ความสนใจกันเป็นอย่างมาก มีการตั้งประเด็นถกเถียงรวมถึงได้นำเอาไปพัฒนาอย่างละเอียดและมีเหตุผลมากขึ้นอีกด้วย ทำให้ในปัจจุบันเราสามารถรับรู้ได้ว่าแท้จริงแล้วความฉลาด คือ ความสามารถของตัวบุคคลที่จะสรรค์สร้างหรือกระทำสิ่งใดสิ่งหนึ่งขึ้นมาด้วยทักษะของตน ที่สั่งสมมาจากประสบการณ์และความชอบส่วนตัวและสามารถทำสิ่ง ๆ นั้นได้อย่างเต็มที่นั่นเอง

ความฉลาด 9 ด้าน

ถึงแม้โฮว์วอร์ดจะเป็นผู้ที่คิดค้นทฤษฎีของเรื่องการฉลาดขึ้นมาทั้ง 7 ด้านแล้ว แต่หลังจากที่เขาเสียชีวิตไปก็ได้มีนักวิชาการและนักจิตวิทยารุ่นหลังได้ทำการสานต่อทฤษฎีนี้ด้วยการศึกษาและทำการวิจัยเพิ่มเติม จนทำให้เกิดความฉลาดทั้ง 9 ด้านขึ้นมา ซึ่งความฉลาดทั้ง 9 ด้านนี้เองที่จะเป็นตัวตัดสินความจริงแล้ว ‘เราไม่ได้โง่’ แต่เราก็เป็นคนหนึ่งที่มีความฉลาดเช่นเดียวกัน ซึ่งความฉลาดทั้ง 9 ด้าน ที่เราควรรู้ มีดังนี้

1. Emotional Quotient

EQ คือ ความฉลาดทางด้านอารมณ์ เป็นความสามารถของบุคคลในการจัดการกับอารมณ์ของตนเองอย่างมีประสิทธิภาพและถูกสถานการณ์ ซึ่งผู้ที่มีระดับ EQ สูงนั้น จะสามารถปรับตัวและทำความเข้าใจกับสถานการณ์ที่กำลังเกิดขึ้นได้เป็นอย่างดีว่าควรทำตัวอย่างำร ควรปฏิบัติตัวอย่างไร โดยจะต้องใช้ทักษาะหรือ Skill เพิ่มด้วย นอกจากนี้ยังต้องสามารถยับยั้งชั่งใจกับเรื่องราวที่ทำให้อ่อนไหวได้ รวมถึงมีจิตใจร่าเริงแจ่มใสปรับเข้ารับกับโลกได้เป็นอย่างดี

โดยผู้ที่มีความฉลาดทางด้านอารมณ์ (EQ) นี้ อาจไม่ได้เป็นผู้ที่มีความฉลาดทางด้านสติปัญญา (IQ) มากเท่าไหร่ หรือไม่ได้มีระดับของไอคิวที่สูงมาก แต่หากจะพูดกันถึงความสามารถในการเข้าร่วมกิจกรรมหรือความกล้าแสดงออกในทางที่ถูกต้องนั้นจะมีความเด่นชัดมากที่สุด เช่น การเข้าค่ายของนักเรียน ซึ่งเชื่อว่าเราทุกคนจะต้องผ่านจุด ๆ นั้นกันมาอยู่แล้ว และในกิจกรรมนี้นี่แหละค่ะที่จะทำให้เราสามารถเห็นความมี EQ เป็นเลิศของเราและเพื่อนร่วมค่ายของเราได้อย่างชัดเจน ซึ่งเป็นด้านของความฉลาดที่มองเห็นได้ชัดเจนมากที่สุด

2. Adversity Quotient

AQ คือ ความฉลาดด้านการแก้ปัญหา เป็นความสามารถของผู้ที่สามารถวิเคราะห์ปัญหาที่จะเกิดขึ้นได้อย่างมีเหตุผล อีกทั้งยังเข้าใจถึงปัญหาที่เกิดขึ้นอย่างถ่องแท้และพร้อมรับกับสถานการณ์นั้น ๆ ด้วยการแก้ปัญหาเฉพาะหน้าได้อย่างทันท่วงที ขึ้นอยู่กับสถานการณ์ที่เกิดขึ้นว่าเป็นไปในลักษณะใด โดยผู้ที่มีความฉลาดทางด้านการแก้ปัญหา (AQ) นั้น จะเป็นผู้ที่มองเห็นคำว่า ‘ปัญหา’ เป็นเรื่องสนุกและมีความตื่นรู้ที่จะสืบเสาะหาคำตอบ ไม่ย่อท้อต่ออุปสรรคหรือความยากลำบากที่จะเกิดขึ้น เพื่อการแก้ปัญหาอย่างที่มีความถูกต้อง

3. Intelligence Quotient

IQ คือ ความฉลาดทางด้านการใช้สติปัญญา เป็นความสามารถของผู้ที่มีความสามารถในการคิดคำนวณ วิเคราะห์ แยกแยะ ได้อย่างมีเหตุมีผล อีกทั้งยังเป็นผู้ที่มีความสามารถในการจดจำได้อย่างดีเยี่ยม มีทักษะในการพูด อ่าน เขียน ได้อย่างคล่องแคล่วและถูกต้อง โดยส่วนใหญ่แล้วผู้ที่มีความเป็นเลิศทางด้านสติปัญญา (IQ) นั้น จะเป็นผู้ที่มีความโดดเด่นในด้านงานวิชาการมาก ๆ ตามที่เราได้รู้กัน โดยผู้ที่มี IQ สูงนั้น พวกเขาจะสามารถจดจำในสิ่งที่ผ่านหูผ่านตาได้อย่างมีเหตุผล อีกทั้งยังสามารถแก้ไขคำตอบหรือมีการโต้ตอบที่มีเหตุผลรับกับโจทย์ที่ได้รับมาได้อย่างดีเยี่ยม

คิดไว พูดไว ตอบไว เรียกได้ว่าเป็นทักษะของคนกลุ่มนี้เลยค่ะ โดยคนที่มีความฉลาดทางด้านสติปัญญานั้นจะเป็นผู้ที่กระหายในเรื่องของการตอบคำถามที่จะต้องใช้ทักษะการคำนวณและการหาคำตอบอย่างมีเหตุผล ซึ่งต้องมีเหตุผลประกอบในการไขข้อสงสัยต่าง ๆ แต่ข้อเสียของคนกลุ่มนี้นั้นก็คือความกล้าแสดงออกหรือความฉลาดทางด้านอารมณ์ (EQ) นั้นจะมีน้อยมาก ๆ เพราะมักจะสนใจในด้านของวิชาการแต่เพียงอย่างเดียวนั่นเอง

4. Social Quotient

SQ คือ ความฉลาดทางด้านสังคม เป็นความสามารถของผู้ที่มีทักษะในด้านการสื่อสารและความเข้าใจในผู้อื่น โดยเฉพาะคนในสังคม ซึ่งคำว่า ‘สังคม’ ในที่นี้นั้น หมายถึง สังคมทุกประเภทไม่ได้จำกัดว่าจะต้องอยู่ในชุมชนเท่านั้น เพราะ โรงเรียน , ที่ทำงาน , หรือครอบครัวนั้น ก็ถือเป็นสังคมที่จำเป็นจะต้องใช้ทักษะทางด้านการเข้าสังคมเช่นกัน ไม่ว่าจะเป็นทักษะทางด้านการพูด การเขียน หรือการแก้ไขปัญหาที่จะต้องใช้ทักษะการสื่อสารอย่างมีเหตุผลและสามารถปรับตัวเข้าหาผู้คนได้เป็นอย่างดี

โดยผู้ที่มีความฉลาดทางด้านสังคม (SQ) นั้น จะมีความโดดเด่นในเรื่องของการที่ชอบอยู่ร่วมกับผู้คนมากมายได้เป็นอย่างดี ซึ่งผู้ที่มีความฉลาดทางด้านเข้าสังคมสูงนั้นมักจะไม่ชอบอยู่ตัวคนเดียว แต่มักจะชอบทำการพบปะสังสรรค์กับคนหมู่มาก อีกทั้งยังมีทักษะทางด้านการศึกษาในระดับที่ดีเยี่ยม รู้ว่าสิ่งใดควรทำและไม่ควรทำขณะที่อยู่กับผู้อื่น ตลอดจนเป็นผู้ที่ความจิตใจร่าเริงแจ่มใสและมักเป็นผู้ที่ทำให้คนรอบข้างมีรอยยิ้มและมีความสุขได้เสมอ

5. Moral Quotient

MQ คือ ความฉลาดทางด้านศีลธรรมและจริยธรรม เป็นความสามารถของผู้ที่สามารถใช้หลักธรรม ศีลธรรม และจริยธรรมมาใช้ในการดำเนินชีวิตได้อย่างถูกต้องและเหมาะสม โดยยึดถือจากหลักของความเชื่อหรือการนำคำสั่งสอนจากศาสนาที่นับถือมาปฏิบัติอย่างเคร่งครัด และสามารถนำสิ่งเหล่านี้มาปฏิบัติต่อผู้อื่นและคนรอบข้างได้เป็นอย่างดี ซึ่งข้อดีของผู้ที่มีความฉลาดทางด้านศีลธรรมและจริยธรรม (MQ) นั้นก็คือสามารถมีความเห็นอกเห็นใจผู้อื่นได้อย่างมาก ซึ่งก็หมายถึงเป็นที่ปรับทุกข์และเป็นผู้ที่ผู้อื่นไว้ใจที่จะขอคำปรึกษาและแลกเปลี่ยนความคิดเห็นได้อย่างสบายใจนั่นเอง

ซึ่งเราจะสังเกตเห็นได้ว่าผู้ที่มีความเป็นเลิศทางด้าน IQ หรือ EQ นั้น มักจะเป็นที่ยอมรับจากคนในสังคมเป็นอย่างมาก แต่หากลองมองในความเป็นจริง หากเป็นผู้ที่มีความฉลาดทางด้าน IQ และ EQ แต่ขาดความฉลาดทางด้าน MQ ไปก็ใช่ว่าคนผู้นั้นจะได้รับการยอมรับ เพราะหากไม่มีศีลธรรมและจริยธรรมเกิดขึ้นในจิตใจนั้นก็เป็นไปได้ว่าการกระทำของเขาผู้นั้นอาจมีความคลุมเครือและไม่ได้เป็นผู้ที่มีกรรมดีเสมอไป

6. Creativity Quotient

CQ คือ ความฉลาดทางด้านความคิดริเริ่มสร้างสรรค์ เป็นความสามารถของผู้ที่สามารถคิดเป็นและทำเป็น โดยจะเริ่มด้วยการเกิดความสนใจในสิ่งใดสิ่งหนึ่งและมีการตั้งคำถามหรือเกิดความสงสัยขึ้นมาในสิ่ง ๆ นั้นว่าสามารถทำออกมาได้จริงหรือไม่ หรือสามารถปรับเปลี่ยนให้แตกต่างจากเดิมไปได้หรือไม่ อย่างไร จากนั้นจึงเริ่มทำการค้นหาความจริงด้วยการทดลองทำและสร้างสรรค์สิ่งใหม่ ๆ ออกมาอย่างสร้างสรรค์ ซึ่งความฉลาดทางด้านความคิดริเริ่มสร้างสรรค์ (CQ) นั้น เป็นความสามารถอย่างหนึ่งที่จะอยู่ในตัวตนของเหล่านักธุรกิจทั้งหลาย

โดยที่เป็นเช่นนี้นั้นก็เป็นเพราะว่าผู้ที่ความคิดริเริ่มสร้างสรรค์นั้น จะเป็นผู้ที่มีความคิด หรือจินตนาการในแบบที่ผู้อื่นอาจมองต่างออกไป แต่เขานั้นกลับมองว่ามันสามารถเกิดขึ้นจริงได้ และสามารถที่จะประดิษฐ์สิ่งนั้นขึ้นมาได้จริง โดยที่ลบคำสบประมาทของผู้คนรอบข้างจนได้รับความสำเร็จนั่นเอง อีกทั้งยังสามารถปรับเปลี่ยนสิ่งที่มีอยู่แต่เดิมให้มีการเปลี่ยนแปลงไปในการที่ดีได้อีกด้วย

7. Play Quotient

PQ คือ ความคิดฉลาดทางด้านการเล่น เป็นความสามารถที่มีมาตั้งแต่เด็กของมนุษย์ ซึ่งจะเกิดขึ้นจากประการสำคัญเลยคือครอบครัวโดยเฉพาะผู้เป็นพ่อเป็นแม่ ที่จะต้องหาของเล่นหรือสิ่งที่สามารถฝึกสมองให้แก่เด็ก ๆ ได้ โดยม่คำกล่าวหนึ่งที่ว่า “พ่อแม่เป็นของเล่นที่ดีที่สุดสำหรับลูก” ซึ่งหากมองในภาพรวมและพูดถึงหลักความเป็นจริงแล้วก็ถือว่าคำกล่าวนี้เป็นเรื่องจริง เพราะการที่เด็กจะมีความฉลาดทางด้านอื่น ๆ ร่วมด้วยนั้น พ่อแม่เป็นตัวการสำคัญที่จะทำให้เกิดขึ้นได้ ขึ้นอยู่กับว่าสิ่งที่ป้อนให้กับลูกนั้นเกี่ยวข้องกับอะไรและมีประโยชน์อย่างไรบ้าง

ซึ่งผู้ที่มีความฉลาดทางด้านการละเล่นนั้น (PQ) นั้น หากเขาได้หยิบจับสิ่งใดที่จะเล่นแล้วจะไม่ได้เล่นอยู่แค่ในเซฟโซนของสิ่งนั้น เช่น เด็กที่เล่นรถของเล่น หากเป็นผู้ที่มีความฉลาดทางด้าน PQ สูง เขานั้นจะสามารถต่อยอดการเล่นของตัวเองให้ดียิ่งขึ้นได้ โดยไม่ได้จำกัดว่ารถของเล่นนั้นจะต้องเล่นแบบไถลอยู่บนพื้น แต่เขาสามารถที่จะมองต่างออกไปและค้นพบวิธีการเล่นใหม่ ๆ ที่มีความสร้างสรรค์ในแบบที่คนอื่นคาดไม่ถึงนั่นเอง

8. Health Quotient

HQ คือ ความฉลาดทางด้านการดูแลสุขภาพ (เชาว์สุขภาพ) เป็นความสามารถของผู้ที่มีความสามารถในการเรียนรู้เรื่องของวิธีการดูแลสุขภาพได้เป็นอย่างดี โดยที่เขาผู้นั้นจะมีการเอาใจใส่ในเรื่องของสุขภาพตนเองอย่างดีที่สุด ไม่ว่าจะเป็นเรื่องของการกิน , การพักผ่อน , การออกกำลังกาย รวมถึงการปฏิบัติตนให้ไกลห่างจากโรคภัยไข้เจ็บต่าง ๆ ซึ่งนอกจากนี้ผู้ที่มีความฉลาดทางด้านการดูแลสุขภาพ (HQ) ที่พวกเขานั้นจะมุ่งเน้นในเรื่องของการทำตนให้เป็นผู้ทีมีสุขภาพแข็งแรงอยู่เสมอแล้ว การที่ทำให้จิตใจสดใสและแข็งแรงอย่างสม่ำเสมอนั้นก็เป็นเรื่องที่พวกเขามักจะปฏิบัติเช่นเดียวกัน

โดยผู้ที่มีความฉลาดทางด้าน HQ สูงนั้นเราจะสามารถสังเกตได้จากรูปร่างและการดำเนินชีวิตในแต่ละวันของเขาที่มักจะเข้มงวดในเรื่องของการทานอาหารที่มีประโยชน์ครบทั้ง 5 หมู่ และมักจะห่วงในเรื่องของรูปร่างอยู่สม่ำเสมอ และที่สำคัญจะมีการออกกำลังกายอย่างเป็นประจำ ซึ่งข้อดีของพวกเขาเลยก็คือจะหงุดหงิดและคิดลบยากมาก ๆ นั่นเอง

9. Optimist Quotient

OQ คือ ความฉลาดทางด้านการมองโลกแง่ดี เป็นความสามารถของผู้ที่มีความคิดบวกอยู่เสมอ กล่าวคือเป็นการนำเอา Positive Thinking หรือ กระบวนการคิดในแง่บวกมาปรับใช้ในชีวิตประจำวันได้อยู่ตลอดเวลา โดยผู้ที่มี OQ สูงนั้นมักจะห่างไกลจากความเครียดและมองสิ่งที่เป็นด้านลบให้เป็นด้านบวกเสมอ ซึ่งนั่นก็จะหมายถึงหากเกิดเหตุการณ์หรือมีเรื่องราวที่เลวร้ายและยากต่อการที่จะรับไว้ หากเป็นผู้อื่นที่มี OQ นั้น ก็อาจจะเกิดความอ่อนไหวและไม่สามารถทำใจยอมรับในสิ่งที่เกิดขึ้นได้

แต่กลับกันผู้ที่มีความฉลาดทางด้านการมองโลกในแง่ดี (OQ) นั้น เขาจะทำใจยอมรับในเรื่องราวที่เกิดขึ้นได้ไม่ว่าสิ่งนั้นจะสร้างความเจ็บช้ำให้มากเพียงใด แต่พวกเขาก็จะสามารถผ่านพ้นมันไปได้ด้วยการคิดในแง่ดีและมองว่าไม่นานสิ่งเหล่านั้นมันจะสามารถผ่านพ้นไปและจะทำให้เกิดความสุขที่แท้จริงขึ้นในชีวิตได้

สรุป

ความฉลาดที่เรานั้นเคยคิดว่าเป็นเพียงเรื่องของการใช้สติปัญญาเท่านั้น เป็นเรื่องที่ผิดค่ะ ซึ่งเราสามารถที่จะตัดสินได้ว่าคนอื่นโง่ทั้ง ๆ ที่เรานั้นอาจเป็นคนหนึ่งโง่ก็ได้ เพราะทุกคนมีความฉลาดในตัวเอง เพียงแต่ว่าจะต้องรู้ก่อนว่าความฉลาดของคุณนั้นอยู่ในด้านใด ซึ่งความสามารถที่คุณมีนั้นอาจเป็นสิ่งที่คนอื่นไม่มี ดังนั้นอย่าตัดสินใครว่าโง่ หากคุณเองยังไม่รู้ว่าตัวของเขาและตัวของคุณเองมีความฉลาดในเรื่องใด และสิ่งสำคัญที่จะทำให้ความฉลาดนั้นเกิดการพัฒนาอย่างดีขึ้นเลยก็คือการทำในสิ่งที่ถนัดให้ดีมากยิ่งขึ้น ฝึกฝนอย่างเป็นประจำ ก็จะทำให้ความฉลาดของคุณในด้านใดด้านหนึ่งมีความโดดเด่นและประสบความสำเร็จได้อย่างแน่นอน